|
| | #1 |
| | ![]() FERT VE TOPLUMSAL HAYATA KATKILARI AÇISINDAN ORUÇ Mü'minler için büyük önem taşıyan ayların başında, şüphesiz Ramazan ayı gelmektedir Bu mübarek ayın rahmet, bereket, mağfiret ve duygu dolu gölgesi üzerimize düşmüş durumdadır Sahurları, iftar sofraları, teravihleri yanında diğer sosyal ve kültürel etkinlikleriyle Ramazan ayının İslâm âleminde ayrı bir yeri vardır İnsan bu yüce ayın kıymetini ifadeden acizdir Şair şöyle diyor:“Şanı yüce Kur’an bu ayda indi Leyle-i Kadre bin aydan hayırlı dendi Şad oldu, gönüller sevindi Binlerce sefa geldin ey Şehr-i Sıyâm Rahmetle dolar hep kevn ü mekân Bir ay ki, onunla nurlanır cihan Bu ayda gelmiştir, bizlere Kur’an Cana sefa, şehr-i gufrandır gelen Mevlamızın ihsanıdır ramazan Çün sebebi gufranıdır ramazan Onbir ayın sultanıdır Ramazan İşte yine şehr-i gufrandır gelen ”Oruç, İslam'ın beş temel esasından biridir Oruç, erginlik çağına ermiş bulunan akıllı her Müslüman’a farz olan bir ibadettir Yüce Kitabımız Kur’an-ı Kerim’de, Bakara sûresi 183 ayette: يَا اَيُّهَا الَّذينَ امَنوُا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ “Ey iman edenler! Sakınasınız diye sizden öncekilere farz kılındığı gibi oruç, size de farz kılındı”buyurulmaktadır Peygamberimiz de: إنّ اﻹﺳﻼﻢ بُنِىَ علَى خمسٍ: شَهادَةِ أنْ َﻻ إلَهَ إّﻻ اللّهُ، وَأنّ مُحمّداً عَبْدُهُ وَرَسُولهُ، وإقَامِ اﻠﺻﻼَّةِ، وَإيتاءِ الزَّكاةِ، وَحجِّ البَيْتِ، وصَوْمِ رَمَضَانَ "İslâm beş esas üzerine bina edilmiştir: Allah'tan başka ilâh olmadığına ve Muhammed'in O'nun kulu ve elçisi olduğuna şehâdet etmek, namaz kılmak, oruç tutmak, Kâbe'ye haccetmek, Ramazan orucu tutmak" “İslâm beş temel esas üzerine kurulmuştur Bunlar, Allah’tan başka tanrı olmadığına ve Muhammed’in O’nun kulu ve elçisi olduğuna tanıklık etmek, namaz kılmak, zekat vermek, Ramazan orucunu tutmak ve gücü yetenler için Kâbe’yi haccetmektir ” (Buhârî, İman 1; Müslim, İman 22 (![]() ![]() ![]() ); Nesâî, İman 13, (9, 107-108); Tirmizî, İman 3, (2612) ) buyurmuştur İslâmî bir terim olarak oruç, "Tan yerinin ağarmasından güneş batıncaya kadar, başka bir deyişle imsaktan iftara kadar kişinin kendini bir amaç uğruna ve bilinçli olarak yemekten, içmekten ve cinsel ilişkiden alıkoyması" demektir ![]() Oruç, Yaratıcı ile kul arasındaki sevginin doruğa ulaştığı, her türlü gösteriş ve riyanın en az karıştığı kalbi bir ibadettir Çünkü kul, oruçta Rabbi ile başbaşadır Nitekim Yüce Allah bir hadisi kudsîde اَلصِّيَامُ َ رِيَاءَ فِيهِ قَالَ اللّهُ تَعالَى هُوَ لِي وَاَنَا اُجْزِي بِهِ "Oruçta riya yoktur Allah Teâla Hazretleri buyurur ki: "Oruç benim içindir, onun mükâfaatını ben vereceğim, oruçlu yiyecek ve içeceğini benim için bıraktı "(Buharî, Savm 3; Müslim, Sıyâm 164 ) buyurmuştur Bu itibarla bizde orucu, Allah'ın emri olduğu için ve onun rızasını kazanmak maksadıyla tutarız ![]() Orucun fert ve toplum hayatı açısından bir çok önemi vardır Allah'ın emir ve yasakları kulların iyiliği içindir Yasaklanan şeylerde büyük zararlar, yapılması istenilen şeylerde de fert ve toplumsal olarak sayılamayacak kadar yararlar bulunmaktadır Oruç tutmanın da insanlar için maddî, manevî bir çok hikmet ve yararları vardır ![]() Oruç, kişinin ahlâkının güzelleşmesini, iradesine hakim olmasını, nefsine galip gelmesini sağlar Nasıl ki, budanan bir ağaç, daha gür yaprak ve daha çok meyva veriyorsa, nefsanî arzu ve isteklerini ve şehevî duygularını âdetâ budayan oruçlu da, verimli bir insan haline gelir Nitekim Sevgili Peygamberimiz (s a s ):"الصِّيَامُ جُنَّةٌ، فَإِذَا كَانَ يَوْمُ صَوْمِ أَحَدِكُمْ ﻓﻼََ يَرفُثْ ، وََﻻ يَصْخَبْ، فَإِنْ شَاتَمَهُ أَحَدٌ، أَوْ قَاتَلَهُ فَلْيَقُلْ إِنِّي صَائِمٌ إِنِّي صَائِمٌ"Oruç bir kalkandır Sizden biriniz oruçlu olduğu bir günde kötü söz söylemesin, kavga etmesin O'na birisi sataşır veya küfrederse, "Ben oruçluyum" desin ![]() " [Buhari, Savm 2, 9, Libas 78; Müslim, Sıyâm 164 (1151); Muvatta, Sıyâm 58, (1, 310); Ebu Dâvud, Savm 25 (2363); Tirmizî, Savm 55, (764); Nesâî, Sıyâm 41, (2, 160-161); İbnu Mâce, Sıyam 1, (1638), Edeb 58, (3823) ] buyruğu bu hususu en güzel şekilde ifade etmektedir Şu halde oruç tutan, kavgadan, her türlü kötü sözden de uzak olacaktır Çünkü onun sadece midesi değil aynı zamanda dili, eli, gönlü bütün uzuvları bu tür çirkinliklere karşı iftarı olmayan bir oruçtadır Evet kısa vadede onun dilinin iftarı güzel söz, gönlünün iftarı güzel duygular ve elinin iftarı da hayır işlerde bulunmaktır Uzun vadede ise bu uzuvların iftarı, ilahî müjdeye erip cennete girdiği andadır Oruç, nefsin arzu ve isteklerinden uzak durulmasını yönüyle bir irade eğitimidir Açlık ve susuzluk nedeniyle ortaya çıkan sıkıntılara dayanma cihetiyle de bir sabır eğitimidir Özellikle bir takım kötü alışkanlıklara müptela olan kimselerin belirli bir süre alışkanlıklarını terk etmesinde orucun rolünü inkar etmek mümkün değildir Çünkü alışkanlıklardan uzak durabilmek, büyük bir sabır gerektirir Oruç da insanı güçlüklere katlanmaya alıştırır, ondaki sabır duygusunu geliştirir Nitekim Peygamber Efendimiz: اَلصِّيَامُ نِصْفُ الصَّبْرِ"Oruç sabrın yarısıdır " (İbn Mâce, Sıyâm 44) buyurmuştur İnsan devamlı rahat ve bolluk içerisinde bulunamayabilir Hayat aynı şekilde devam etmeyebilir Bu sebeple oruç, insana ileride karşılaşabileceği güçlüklere karşı hazırlık eğitimi yaptırır Ramazan ayının her zaman aynı mevsime gelmeyip bütün mevsimleri dolaşması, böylece senenin değişik ay ve mevsimlerinde oruç tutulması, insanı her mevsim şartlarında açlık ve susuzluğa alıştırır Bu yönüyle oruç, bir sabır eğitimidir![]() Orucun sağlık açısından da pek çok yararları olduğu uzman doktorlar tarafından ifade edilmektedir Bir yıl boyunca çalışan vücut makinesi adeta Ramazan ayında dinlenmeye ve bakıma alınmış gibi olur Oruç, özellikle mide ve sindirim organlarının dinlenmesi için verilmiş iyi bir mola, iyi bir perhiz niteliğindedir Nitekim Peygamberimiz bir hadislerinde, صُومُوا تَصِحُّوا“Oruç tutunuz ki sıhhat bulasınız” (et-Tergîb, II, 83) buyurmuşlardır![]() Oruç, fakirlere karşı yardım duygusunu geliştirir Ramazan ayı boyunca aç ve susuz kalan insan, yüce Allah'ın ihsan ettiği sayısız nimetlerin kadrini bilir, O'na şükreder, açlığın ne demek olduğunu anlamak suretiyle de bunu devamlı tadan fakirlere yardım ellerini uzatır![]() Orucun farz olmasındaki hikmetler, insanlara ve cemiyetlere sağladığı yararlar göz önüne alındığında, bu ibadetin, İnsanlara Allah’ın büyük bir ihsanı olduğu görülür Bunun için, meşru bir mazeret olmadıkça, mutlaka oruçlarımızı tutmalıyız![]() Allah rızası için tutulan oruç, insanı günahlardan uzaklaştırdığı gibi, gönüllerde güzel duyguların yeşermesine de vesile olur Fitne, fesat, haset, dedikodu ve yalan gibi kötü huylardan insanı uzaklaştırır, toplumda huzur ve güvenin yerleşmesini sağlar Nitekim yapılan araştırmalar da Ramazan ayında suç işleme oranının düşüş kaydettiğini göstermektedir![]() Bu noktada Peygamberimizin Ebu Hüreyre (radıyallahu anh)’den rivayeten إِذَا دَخَلَ رَمَضَانُ فُتِّحَتْ أَبْوَابُ الجَنَّةِ، وَغُلِّقَتْ أَبْوَابُ النَّارِ، وَسُلْسِلَتِ الشَّيَاطِينُ ![]() "Ramazan geldiğinde cennet kapıları açılır, cehennem kapıları kapanır Şeytanlar da zincire vurulur " [Buhari, Savm 5, Bed'ü'l- Halk 11, Müslim, Sıyâm 2, (1079); Nesâî, Sıyâm 5, (4, 129) ] sözünün ne derece anlam yüklü olduğu ortaya çıkmaktadır Hadiste ifadesi geçen, "Cennet kapılarının açılması", bu ayda insanın cennete girmesinde etkin olan ibadetlere fazlaca imkan verilmesi gerçeğini ifade etmektedir Nitekim orucun yanında İslâm'ın diğer temel şartlarından olan namaz, zekat gibi ibadetler de bu ayda yoğunluk kazanmaktadır Bunun yanında yapılan hayırlar, terk edilen kötü alışkanlıklar, kavgalar ve çirkin sözler hep cennetin kapısını aralayan türden ibadetler değil midir? Cennetin kapılarını, güzellik, iyilik anahtarları açmaz mı? Kavgaya, çirkinliğe, yalana, sahtekârlığa, Allah'a isyana karşı oruçlu insan, güzellikler bahçesi cennetin konuğu değil midir? "Cehennem kapılarının kapanması" da, Ramazan ayında kötülüklerin azalması ve insanların, cehenneme girmeye neden olacak türden günahlardan kaçınmaları anlamında olsa gerektir Bu anlamda düşündüğümüzde, "Şeytanların zincire vuruluşu" da kişilerin nefislerini kontrol altına almaları ve onun kötü arzularına alet olmamaları şeklinde yorumlanabilir Yani bir anlamda kişilerin nefisleri dizginlenmiştirve şehevî duygulara hakim olunmuştur![]() Orucun bütün bu hikmetlerini belirttikten sonra şu hususun göz önünde bulundurulması gerekir İbadetin ruhu ihlastır İhlas ise ibadeti, şu ve bu faydalarından dolayı değil, yalnız Allah emrettiği için yapmaktır İbadetlerden asıl maksat Allah'ın rızasını kazanmaktır![]() Tutacağımız oruçlarda da bu noktaya dikkat etmeliyiz İbadetimiz Allah rızası için olmalıdır Sevgili Peygamberimiz: ومن صام رمضان إيمانا واحتسابا غفر له ما تقدم من ذنبه ![]() " Kim inanarak ve sevabını Allah'tan umarak ramazan orucunu tutarsa geçmiş günahları bağışlanır " (Buhârî, İman 28, Savm 6; Müslîm, Sıyâm 203 Ayrıca bkz Ebû Dâvûd, Savm 57; Tirmizî, Savm 1; Nesâî, Sıyâm 39; İbn Mâce, Sıyâm 2 ) müjdesini vermektedir Öyleyse bu müjdeye ulaşma gayreti temel amacımız olmalıdır Oruçlu kimse şu hususlara dikkat etmelidir ![]() Ramazanda orucu bozacak maddi şeylerden kaçınmak ne kadar önemli ise, onun manasını bozan, sevabını götüren İslâm adabına aykırı davranışlardan sakınmak da önemlidir Nitekim Peygamberimiz bu konuda şöyle buyurmaktadır:مَنْ لَمْ يَدَعْ قَوْلَ الزٌّورِ وَالْعَمَلَ بِهِ فَلَيْسَ للّهِ حَاجَةً فِي اَنْ يَدعَ طَعَامَهُ وَشَرَابَهُ "Bir kimse oruçlu olduğu halde yalanı, dedikoduyu, yalanla iş görmeyi bırakmazsa Allah'ın, onun yemesini, içmesini terk etmesine ihtiyacı yoktur ” (Buhârî, Savm 8, Edeb 51 Ayrıca bkz Ebû Davud, Savm 25, Tirmizî, Savm 16; İbn Mace, Sıyâm 21)Daima yükselmeyi ve mutluluğa ermeyi hedefleyen toplumların birlik, beraberlik, sevgi, kardeşlik ve hoşgörü içinde yaşama mecburiyetleri vardır Şüphesiz ayrılık ve nifak tohumlarının yeşerdiği bir toplum, bu illetlerden kurtulmadığı müddetçe başarısızlığa mahkumdur Onun için birbirimize karşı sevgi, saygı ve hoşgörü içinde olmak zorundayız Özellikle de bu ayda oruç tutsun ve veya tutmasın tüm insanlar birbirine karşı hoşgörülü olmalıdır Bilinmelidir ki, oruç tutmayan tutmadığı oruçtan çevresindeki kişilere değil Allah’a karşı sorumludur Ancak oruç tutmayanların da yeme içme ve orucu ihlal edici diğer davranışları oruç tutan kişilerin dini duygularını rencide edici şekilde olmamalıdır Yine aynı şekilde oruç tutan kimseler de tuttukları bu orucu diğerlerine baskı aracı yapmamalıdır Unutulmamalıdır ki, orucun karşılığını verecek olan yalnız Allah’tır Öyleyse,her türlü hayrı, rahmeti, bereketi ve daha nice güzellikleri bünyesinde barındıran Ramazan ayını gereği gibi değerlendirelim Oruçlarımızı Allah’ın emrine uygun olarak her türlü haram ve kötü davranışlardan sakınarak, bütün uzuvlarımızla tutalım Tuttuğumuz oruca zarar verici her türlü olumsuz söz, fiil ve davranışlardan uzak duralım Bütün kalbimizle yüce Allahım’ıza niyaz edelim ki, Ramazan imanımızı pekiştirsin, Oruç günahlarımızı döksün, Kur’an ebediyen yolumuzu aydınlatsın…
|
| |
| | #2 | |||||||||||||||||||
| Üye | ![]()
amin amin amin Allah c c razi olsun
| |||||||||||||||||||
| |
| | #3 |
| Devamlı Üye ![]() | ![]() Allah razı olsun ![]()
|
| |
![]() |
| Tags: acisindan, fert, hayata, katkilari, oruc, toplumsal |
| Konu Araçları | |
| |
Benzer Konular | ||||
| Konu | Konuyu Başlatan | Forum | Cvp | son Mesaj |
| Vaaz ve Sohbet Konuları: Bidat Ve Hurafeler | mumsema | Vaaz ve Sohbet Konuları | 3 | bir Hafta önce 11:30 AM |
| Vaaz ve Sohbet Konuları: Görgü Kuralları | mumsema | Vaaz ve Sohbet Konuları | 3 | 10-26-2008 17:07 PM |
| Vaaz ve Sohbet Konuları: Adalet | mumsema | Vaaz ve Sohbet Konuları | 3 | 10-26-2008 16:56 PM |
| Vaaz ve Sohbet Konuları: Oruç İbadeti Ve Nefis Terbiyesi | mumsema | Vaaz ve Sohbet Konuları | 5 | 10-26-2008 12:45 PM |
| Fert Ve Toplumsal Hayata Katkilari AÇisindan OruÇ | Şem'a | Oruç ve Ramazan Ayının Fazileti | 2 | 08-27-2008 23:18 PM |