Kur'ân-ı Kerim'in Üslûbu

**LeoparGS** · 09-02-2008

Kur'ân-ı Kerim'in Üslûbu

"Her nefis, her lahza ölümü tatmaktadır Sonunda Bizim huzurumuza getirileceksiniz" (Ankebût, 29/57) ve "Ey iman edenler! Ne alışverişin, ne bir dosttan yardım beklemenin ve ne de bir kimseden şefaat ummanın mümkün olmadığı bir gün gelmeden önce, sizi rızıklandırdığımız şeylerden infak edin, O'nun yolunda harcayın" (Bakara, 2/254) gibi ayeti kerimeleri, muhatapları yetiştirici bir ikaz olarak mı anlamak lazım? Bunları, o ayetlerin öncesi ve sonrasıyla nasıl te'lif ederiz?

Evvelâ, affınıza sığınarak ifade etmeliyim ki; bir eseri toplayıp düzenleme, meseleleri uzlaştırma, bağdaştırma ve biraz da tekellüfle arada irtibatlar kurma mânâlarına gelen te'lif sözü bir nakîseyi, eksiklik ve kusuru da tedaî ettirir, çağrıştırır

Bundan dolayı, başka kitaplardan farklı olarak, Kur'anı Kerim hakkında te'lif kelimesini kullanmamak lazımdır

İman esasları, vahyin indirilişindeki keyfiyet açısından, Kur'anı Kerim'in atkıları ve profilleri gibi esas olmuş; diğer meseleler ise, değişik yerlerde, o yerlerdeki durumlarına ve aradaki münasebete göre, siyak ve sibaka bağlı olarak iman esaslarının üzerinde örgülenmiştir

Bazen iman açıkça anlatılmış, insanlar inanmaya çağırılmıştır

Mesela, pek çok yerde "Allah'a ve Rasûlü'ne iman edin

" (Nisa, 4/136) denilmiştir

Bazen de, "Böylece Allah, iman edip güzel ve makbul işler (salih amel) yapanları ödüllendirir

İşte onlara bir mağfiret ve çok değerli bir nasib vardır

" (Sebe, 34/4) gibi ayeti kerimelerde bir isim cümlesiyle imana işaret edilerek, doğrudan emir olmayan ihbârî bir üslup kullanılmıştır

Fakat, bu ihbâri üsluba terettüb eden şeyler itibarıyla o amelin bir farz ya da vacip olduğu anlaşılır

O ameli yapmamanın çok büyük bir hizlan ve hüsran olduğu kavranır

Dolayısıyla, biz onu yapmanın farz ve terk etmenin de haram olduğuna inanırız

Usuldeki prensipler açısından, emirler ve nehiyler kendi mânâlarının yanında başka mânâlara da geldiği gibi, ihbârî cümleler de bazen, bütün akitlerde olduğu üzere, inşaî mânâ ifade eder

Bazen emir ya da nehiy için vaz' edilmemiş gibi görünen bir haber cümlesi sonuç itibariyle emir veya nehiy ortaya koyar

Bu emir ve nehiyler bazen peşi peşine sıralanır, tafsilen anlatılır

Mesela, özellikle yatsı namazlarından sonra okuduğumuz Bakara Sûresi'nin 285

ayetinde meâlen, "Peygamber, Rabb'i tarafından kendisine ne indirildi ise ona iman etti, müminler de (iman ettiler)

Onlardan her biri Allah'a, meleklerine, kitaplarına ve rasûllerine iman etti

"O'nun rasûllerinden hiç birini diğerinden ayırt etmeyiz

" dediler ve eklediler: "İşittik ve itaat ettik ey Rabb'imiz, affını dileriz, dönüşümüz Sanadır

" (Bakara, 2/285) dedikleri haber verilerek iman esasları doğrudan doğruya ve ard arda sıralanmıştır

Bazen de "O müttakiler ki, (gayb'a) görünmeyen âleme inanırlar

Namazlarını tam dikkatle îfâ ederler

Kendilerine ihsan ettiğimiz nimetlerden infak ederler

" (Bakara, 2/3) şeklinde icmâlî ifadeler kullanılmıştır

Mutlak ve mukayyet olmak üzere değişik gayblar olması itibarıyla, "Gayba iman ederler

" sözüyle herhalde gayba taalluk eden her şey murad edilmiş; yani, iman esaslarının tamamı kastedilmiştir

Bu iki ayette de doğrudan doğruya "İman edin

" emri yoksa da müminlerin vasıfları ortaya konularak mümin olma yol ve şartları gösterilmiş; böylece de iman zımnen emredilmiştir

Gaybı mutlak bizim için, bilinmezlik mânâsına değil, ihâta ve idrak edilmezlik mânâsına zatı ulûhiyettir, ulûhiyet hakikatıdır

Meleklere inanma gibi diğer iman esasları ise mutlak gayb değildir; bizim gibi kimseler için gaybdır

Çünkü, Peygamberler melekleri görmüşlerdir, hatta bazı evliyanın da onlarla münasebeti olabilir

Evet, bazı ayetlerde icmalî, ayrıntılara inmeden ve özet halinde anlatım bulunmaktadır

Daha sonra, bir başka ayette de bu icmal tafsil edilmekte, etraflıca açıklanmaktadır

Fakat, kullanılan lafızlar, ister inşaî cümleler olsun, isterse de ihbarî cümleler olsun, iman hakikatlerini vaz'a matuf ortaya konmuştur

Bazı ayetlerde de, usûlü İslâm dediğimiz, Müslümanların İslâm'ın şartları diye bildikleri namaz, oruç, hac, zekat gibi ibadetler; muâmelâta mütaallik meseleler ve hatta muâmelâtla alakalı meselelerin füruatı, yani asla nisbetle ikinciüçüncü dereceden önemli dalları; mesala, ailevî münasebetler, ailevî münasebetlerde nikah, nikahın keyfiyeti, nikahta haram olan hususlar, talak (boşanma) mevzuu, eşlerden birisinin ölmesi durumunda ortaya çıkan meseleler, çocukların nafakası, kocası müteveffâ bir kadının nafakası gibi mevzular ele alınmaktadır

Kur'anı Kerim, bazı mevzuları belli bir tertip üzere, hususî surette, etraflıca ve bir irtibat içerisinde ortaya koyarken ve biz anlatılanlardan Hazreti Şâri'in maksadını anlayarak ayetleri okumaya devam ederken; bakıyoruz ki, anlatılan konudan farklı olarak, o işin içinde istidrâdî gibi görünen bir ayet geliyor

Hiç münasebeti yokmuş gibi görünen, akla öyle gelebilecek bir mevzuya geçiliyor

Mesela, insanın eşine karşı nazik ve lütufkâr davranması gerektiğinin vurgulandığı bir yerde, "Cehennemden korkun!" deniliyor

İlk bakışta münasebet yokmuş gibi zannedilse de, biraz im'ânı nazarda bulunulunca görülüyor ki, aslında tam söylenmesi gereken söz, söylenmesi gereken en uygun yerde ifade ediliyor

Başkalarının çok defa kuru, donuk, aynı konuda olan şeyleri üst üste istif ederek meydana getirdiği kitaplardan farklı olarak Kelâmı İlâhî muhataplarını daima hüşyar tutacak bir üslup kullanıyor

Ayrıca, her meseleyi neticede bir iman esasına bağlıyor

dinin esasâtını tesis ediyor; bu tesiste kullanılması gereken malzemeyi bütünüyle kullanıyor ve neticede de müminler için çok önemli bir imanî rüknü hatırlatıyor

Az önce verdiğimiz misale dönecek olursak, eşler arasındaki münasebeti anlatırken birden ahireti, cennet ve cehennemi nazara veriyor ve yapılan iyi ya da kötü amellerin bir karşılığı olduğunu, bu husus düşünülerek davranılması gerektiğini irşad buyuruyor

Dahası, o konuları anlatmanın yanı başında, inandırmanın yollarını da uygun bir şekilde kullanıyor

İnsanları, yolunca ve usulünce inanmaya sevk ediyor

Böylece Kur'anı Kerim, meselelerimizi nasıl anlatmamız gerektiği hususunda bize de bir üslup öğretiyor

Biz o üslubu kullandığımız zaman insanlar inanır mı inanmaz mı, o ayrı bir mesele

Allah (cc) kalblerini mühürlemişse inanmazlar

Fakat, meselelerimizi o şekilde anlatırsak biz inandırma adına lazım gelen şeyleri yapmış oluruz

Biz, her halimizle, her sözümüzle, her tavrımızla, her davranışımızla inandırıcı olma durumundayız

Ama inandırmak bizim vazifemiz değildir

Evet, biz güven kaynağı olmalıyız

Halimize, sözümüze bakan herkes demeli ki, "Bunlardan yalan sadır olmaz

" Fakat inandırma işine gelince, o ayrı bir fiildir ve onu Allah (cc) yaratır; ona bizim gücümüz yetmez

Fethullah Gülen

**Sümeyye_** · 3 Hafta önce

Allah cc razı olsun

09-02-2008	#1
Bilgiler LeoparGS Devamlı Üye Bilgiler Üyelik tarihi: Feb 2007 Nerden: İstanbul Mesaj: 10,960 İtibar Tecrübe Puanı: 113 Rep Puanı : 3910 Rep Derecesi :	Kur'ân-ı Kerim'in Üslûbu Kur'ân-ı Kerim'in Üslûbu "Her nefis, her lahza ölümü tatmaktadır Sonunda Bizim huzurumuza getirileceksiniz" (Ankebût, 29/57) ve "Ey iman edenler! Ne alışverişin, ne bir dosttan yardım beklemenin ve ne de bir kimseden şefaat ummanın mümkün olmadığı bir gün gelmeden önce, sizi rızıklandırdığımız şeylerden infak edin, O'nun yolunda harcayın" (Bakara, 2/254) gibi ayeti kerimeleri, muhatapları yetiştirici bir ikaz olarak mı anlamak lazım? Bunları, o ayetlerin öncesi ve sonrasıyla nasıl te'lif ederiz? Evvelâ, affınıza sığınarak ifade etmeliyim ki; bir eseri toplayıp düzenleme, meseleleri uzlaştırma, bağdaştırma ve biraz da tekellüfle arada irtibatlar kurma mânâlarına gelen te'lif sözü bir nakîseyi, eksiklik ve kusuru da tedaî ettirir, çağrıştırır Bundan dolayı, başka kitaplardan farklı olarak, Kur'anı Kerim hakkında te'lif kelimesini kullanmamak lazımdır İman esasları, vahyin indirilişindeki keyfiyet açısından, Kur'anı Kerim'in atkıları ve profilleri gibi esas olmuş; diğer meseleler ise, değişik yerlerde, o yerlerdeki durumlarına ve aradaki münasebete göre, siyak ve sibaka bağlı olarak iman esaslarının üzerinde örgülenmiştir Bazen iman açıkça anlatılmış, insanlar inanmaya çağırılmıştır Mesela, pek çok yerde "Allah'a ve Rasûlü'ne iman edin" (Nisa, 4/136) denilmiştir Bazen de, "Böylece Allah, iman edip güzel ve makbul işler (salih amel) yapanları ödüllendirir İşte onlara bir mağfiret ve çok değerli bir nasib vardır" (Sebe, 34/4) gibi ayeti kerimelerde bir isim cümlesiyle imana işaret edilerek, doğrudan emir olmayan ihbârî bir üslup kullanılmıştır Fakat, bu ihbâri üsluba terettüb eden şeyler itibarıyla o amelin bir farz ya da vacip olduğu anlaşılır O ameli yapmamanın çok büyük bir hizlan ve hüsran olduğu kavranır Dolayısıyla, biz onu yapmanın farz ve terk etmenin de haram olduğuna inanırız Usuldeki prensipler açısından, emirler ve nehiyler kendi mânâlarının yanında başka mânâlara da geldiği gibi, ihbârî cümleler de bazen, bütün akitlerde olduğu üzere, inşaî mânâ ifade eder Bazen emir ya da nehiy için vaz' edilmemiş gibi görünen bir haber cümlesi sonuç itibariyle emir veya nehiy ortaya koyar Bu emir ve nehiyler bazen peşi peşine sıralanır, tafsilen anlatılır Mesela, özellikle yatsı namazlarından sonra okuduğumuz Bakara Sûresi'nin 285 ayetinde meâlen, "Peygamber, Rabb'i tarafından kendisine ne indirildi ise ona iman etti, müminler de (iman ettiler) Onlardan her biri Allah'a, meleklerine, kitaplarına ve rasûllerine iman etti "O'nun rasûllerinden hiç birini diğerinden ayırt etmeyiz" dediler ve eklediler: "İşittik ve itaat ettik ey Rabb'imiz, affını dileriz, dönüşümüz Sanadır" (Bakara, 2/285) dedikleri haber verilerek iman esasları doğrudan doğruya ve ard arda sıralanmıştır Bazen de "O müttakiler ki, (gayb'a) görünmeyen âleme inanırlar Namazlarını tam dikkatle îfâ ederler Kendilerine ihsan ettiğimiz nimetlerden infak ederler" (Bakara, 2/3) şeklinde icmâlî ifadeler kullanılmıştır Mutlak ve mukayyet olmak üzere değişik gayblar olması itibarıyla, "Gayba iman ederler" sözüyle herhalde gayba taalluk eden her şey murad edilmiş; yani, iman esaslarının tamamı kastedilmiştir Bu iki ayette de doğrudan doğruya "İman edin" emri yoksa da müminlerin vasıfları ortaya konularak mümin olma yol ve şartları gösterilmiş; böylece de iman zımnen emredilmiştir Gaybı mutlak bizim için, bilinmezlik mânâsına değil, ihâta ve idrak edilmezlik mânâsına zatı ulûhiyettir, ulûhiyet hakikatıdır Meleklere inanma gibi diğer iman esasları ise mutlak gayb değildir; bizim gibi kimseler için gaybdır Çünkü, Peygamberler melekleri görmüşlerdir, hatta bazı evliyanın da onlarla münasebeti olabilir Evet, bazı ayetlerde icmalî, ayrıntılara inmeden ve özet halinde anlatım bulunmaktadır Daha sonra, bir başka ayette de bu icmal tafsil edilmekte, etraflıca açıklanmaktadır Fakat, kullanılan lafızlar, ister inşaî cümleler olsun, isterse de ihbarî cümleler olsun, iman hakikatlerini vaz'a matuf ortaya konmuştur Bazı ayetlerde de, usûlü İslâm dediğimiz, Müslümanların İslâm'ın şartları diye bildikleri namaz, oruç, hac, zekat gibi ibadetler; muâmelâta mütaallik meseleler ve hatta muâmelâtla alakalı meselelerin füruatı, yani asla nisbetle ikinciüçüncü dereceden önemli dalları; mesala, ailevî münasebetler, ailevî münasebetlerde nikah, nikahın keyfiyeti, nikahta haram olan hususlar, talak (boşanma) mevzuu, eşlerden birisinin ölmesi durumunda ortaya çıkan meseleler, çocukların nafakası, kocası müteveffâ bir kadının nafakası gibi mevzular ele alınmaktadır Kur'anı Kerim, bazı mevzuları belli bir tertip üzere, hususî surette, etraflıca ve bir irtibat içerisinde ortaya koyarken ve biz anlatılanlardan Hazreti Şâri'in maksadını anlayarak ayetleri okumaya devam ederken; bakıyoruz ki, anlatılan konudan farklı olarak, o işin içinde istidrâdî gibi görünen bir ayet geliyor Hiç münasebeti yokmuş gibi görünen, akla öyle gelebilecek bir mevzuya geçiliyor Mesela, insanın eşine karşı nazik ve lütufkâr davranması gerektiğinin vurgulandığı bir yerde, "Cehennemden korkun!" deniliyor İlk bakışta münasebet yokmuş gibi zannedilse de, biraz im'ânı nazarda bulunulunca görülüyor ki, aslında tam söylenmesi gereken söz, söylenmesi gereken en uygun yerde ifade ediliyor Başkalarının çok defa kuru, donuk, aynı konuda olan şeyleri üst üste istif ederek meydana getirdiği kitaplardan farklı olarak Kelâmı İlâhî muhataplarını daima hüşyar tutacak bir üslup kullanıyor Ayrıca, her meseleyi neticede bir iman esasına bağlıyor dinin esasâtını tesis ediyor; bu tesiste kullanılması gereken malzemeyi bütünüyle kullanıyor ve neticede de müminler için çok önemli bir imanî rüknü hatırlatıyor Az önce verdiğimiz misale dönecek olursak, eşler arasındaki münasebeti anlatırken birden ahireti, cennet ve cehennemi nazara veriyor ve yapılan iyi ya da kötü amellerin bir karşılığı olduğunu, bu husus düşünülerek davranılması gerektiğini irşad buyuruyor Dahası, o konuları anlatmanın yanı başında, inandırmanın yollarını da uygun bir şekilde kullanıyor İnsanları, yolunca ve usulünce inanmaya sevk ediyor Böylece Kur'anı Kerim, meselelerimizi nasıl anlatmamız gerektiği hususunda bize de bir üslup öğretiyor Biz o üslubu kullandığımız zaman insanlar inanır mı inanmaz mı, o ayrı bir mesele Allah (cc) kalblerini mühürlemişse inanmazlar Fakat, meselelerimizi o şekilde anlatırsak biz inandırma adına lazım gelen şeyleri yapmış oluruz Biz, her halimizle, her sözümüzle, her tavrımızla, her davranışımızla inandırıcı olma durumundayız Ama inandırmak bizim vazifemiz değildir Evet, biz güven kaynağı olmalıyız Halimize, sözümüze bakan herkes demeli ki, "Bunlardan yalan sadır olmaz" Fakat inandırma işine gelince, o ayrı bir fiildir ve onu Allah (cc) yaratır; ona bizim gücümüz yetmez Fethullah Gülen

3 Hafta önce	#2
Bilgiler Sümeyye_ Devamlı Üye Bilgiler Üyelik tarihi: Jun 2008 Mesaj: 900 İtibar Tecrübe Puanı: 10 Rep Puanı : 65 Rep Derecesi :	--->: Kur'ân-ı Kerim'in Üslûbu Allah cc razı olsun

Benzer Konular
Konu	Konuyu Başlatan	Forum	Cvp	son Mesaj
Kur'ân-ı Kerim'in Sırrı	LeoparGS	Kur'an ile ilgi yazılar & Makaleler	1	3 Hafta önce 02:45 AM
Kur'an-ı Kerim'in Özellikleri	Sedanur	Kur'an ile ilgi yazılar & Makaleler	1	3 Hafta önce 22:27 PM
Hadislerde Kur'ân-i Kerim'in Fazîleti	rana	Hadisler Bölümü	1	11-06-2008 19:25 PM
Kur'an-ı Kerim'in ışığında Ahiret (mp3)	MeZaR	Sesli ve Görüntülü Sohbet ve Vaazlar	1	10-06-2008 08:51 AM
Kur'an-ı Kerim'in Mucize Oluşu	Mumtehine	Kur'an ile ilgi yazılar & Makaleler	1	11-06-2007 04:21 AM

Konu Araçları
Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder