Arap dilinde bu kalıbın bir özelliği var: Ait olduğu anlamın delalet ettiği tüm
yakın ve uzak çağrışımlarla ağzına kadar dolup taşması "Yakın olma"nın,
"yakınlaşma"nın tedai ettirdiği tüm olumlu anlamları ifade eder "kurban"

Başta insanın kendisine yakınlığını ifade eder Kurban etmek "fail" yani "özne"
olmaktır Bir şeyi "edip eylemek", bilinçli bir yapmaya delalet eder Bu bilinçli
yapma, sıradan bir yapma eylemi değil, bilinçli bir "feda etme" eylemidir Feda
etmek, vermektir Bilinçli bir verme, neyi, niçin, kime, nasıl vereceğini bilmekle
mümkündür Kurban ibadeti özelinde bu verme, varlık hiyerarşisini bilmeyi içerir
Yani kurban kesmek, özünde "yerimi biliyorum" demektir Bunun da açılımı "alt
kategorideki varlıklar karşısında değerimi, Allah karşısında haddimi biliyorum"
demektir Alınan can bir hayvanın canı da olsa, ancak Allah adına alınca meşru
olmasının nedeni de budur

Sonra insanın Rabbine yakınlığını ifade eder Vermek sahip olmayı şart kılar Sahip
olmayan nesini verecek? Fakat "sahip olmak" insan için kullanıldığında yalnızca
mukayyetlik ifade eder İnsanın sahiplik iddiası sınırlı bir sahiplikten öte gitmez
Aslında buna "sahip olmak" değil "şahit olmak" dersek daha doğru söylemiş oluruz
Çünkü gerçek ve mutlak sahip Allah'tır İnsan emanetçidir "Benim" dediği her şey
sadakat ya da ihanetinin kendisiyle sınandığı bir emanettir Kurban, emanete
sadakatin mütevazı bir nişanesidir Bir irade beyanıdır Bu sadakat iddiası,
doğruluğu oranında sahibini Allah'a yakın kılacaktır

En son, insanın 'en aşağı hayat' anlamına gelen 'dünya'ya yakınlığını ifade eder Bu
üçüncüsü negatif bir çağrışımdır İnsan bir yoruma göre dünyaya yakınlık (ünsiyet)
duyduğu için insan ismini almıştır Aslında 'en aşağı hayata' değil 'en yüksek
hayata' yakınlık duymalıdır Bunu da ancak kendisini dünyaya yakın kılan 'hayvani
nefsini' kurban ettiği oranda yapabilir Hayvani nefsin kurban edilmesi, onun
kuvvetleri olan içgüdü ve zaafların insan bilincini esir almamasıdır Yani negatif
benliğin insanı yöneten özne, insanın da onun nesnesi haline gelmemesidir Özetle
nefsin insanı teslim almamasıdır Aksine insan onun öznesi olmalı ve ona boyun
eğdirmelidir Yani insan nefsini teslim almalıdır

İşte "kurban etmek", güdüleri denetim altına alan özne insan olmanın din dilindeki
ifadesidir Bu Allah'a kayıtsız şartsız teslimiyetin bir belgesi olur Kurban'ın
kurbiyyet ve teslimiyete dönüşünü, bir 'aşk eri' olan Seyrani şöyle ifade eder:

Mesnedim yok azlim kaygı çekeyim
Ustabaşı gibi ölçüp biçeyim
Evvel-âhir bir kurbanlık tekeyim
Vakti gelsin bıçağını çal bana

Güdülerinin denetimine giren insanın bir şeyi "kurban etmesi" söz konusu değildir
Çünkü onun kendisi iç güdülerine "kurban gitmiştir" Kendisi kurban gidenler, asla
kurban edemezler Nesneleşmiş ve denetim altına alınmış birinin durumu, süvarisinin
sırtına binmiş atın durumudur

Artık onun "değeri" değil, "fiyatı" vardır

O fiyatı kim verirse o satın alır Onun kendisi kurbandır Fakat bu "kurbanlık" onu
Allah'tan uzaklaştıran bir kurbanlıktır Bu kurbanlık onu, "yüksek hayata" değil
"aşağı ve alçak hayata" (el-hayatü'd-dünyâ) esir eden, kul köle eden bir
kurbanlıktır

Tüm okurlarımın Kurban bayramını tebrik eder, zamanın nesnesi değil öznesi oldukları
bir dünyanın kuruluşuna vesile olmasını niyaz ederim

Açeli yetimler hakkında bir açıklama:

Cuma günü bu köşeden yetkili makamlara çağrı yapmıştım Asya felaketinin ana-babasız
bıraktığı 35000 çocuk için bir şeyler yapılmasının gerekliliğine dikkat çekmiştim
Çağrı yaptığım gün bir okurumdan Washington mahreçli bir kupür aldım Kupürde
felaketin ana-babasız bıraktığı 300 Müslüman çocuğunu Misyonerlerin eğitmek üzere
aldığı dile getiriliyordu Bu örnek, hepimizin ne kadar büyük bir sorumluluk altında
olduğumuzu hatırlatmaya yeterlidir sanırım

Sevindirici bir haber de vermek istiyorum Felaketin hemen ardından ilk yardım
ekibiyle Açe'ye koşan milletvekili Dr Turan Çömez aradı Bu konuda kısa zamanda
bazı gelişmeler kaydedilmiş Dışişleri bakanlığı yetkilileriyle Diyanet'in ilgili
birimleri ortak bir "yetimhane" projesi üzerinde çalışmak için bir ön hazırlığa
girişmişler Umarım bir an evvel bu çalışmalar semere verir Bu konuda sivil
kamuoyunun konuyu sıcak tutmasında yarar var İlgili makamlara her tür iletişim
aracıyla ulaşmalı insanımız ve çalışmaları takip ettiğini göstermeli İlgililer de
konuya duyarlı kesimlerin merakını giderecek açıklamalar yapmalı

Mustafa İslamoğlu (YeniŞafak 17012005)

Amin ecmain inşallah