--->: yunus emre divanları isimli konu Mumsema.com --->: yunus emre divanları Bana namaz kılmaz diyen ben kılarım namazımı
Kılar isem kılmaz isem ol Hak bilir niyazımı

Hak dan artık kimse bilmez kafir müselman kim durur
Ben kılarım namazımı Hak geçirirse nazımı

Ol nazı dergahda geçer mana şarabından içer
Hicabsız can gözün açar dost kendi siler gözünü

Dost bundadır belli beyan gördüm dost didarın ayan
Bu ilm i hikmeti duyan eder bana dek azimi

Gönül gözü bidar durur her kanda baksam yar durur
Kimde akıl fehim vardır ol bilir benim sözümü

Gizli sözü şerh eyleyip türlü nükteler söyleyip
Değme arif şerh etmeye bu benim gizli razımı

Sözüm manasına eren bi nişandan haber verin
Dertli aşıklara sorun bu benim dertd ü süzumu

Dert aşıklar dermanıdır dertli aşıklar ganidir
Kadir ü kudret ünüdür işiden der avazımı


Dost isteyen gelsin bana göstereyim dostu ona
Budur sözüm önden sona ben bilirim kendözümü

Yunus imdi söyle Hak ı münkir tutar sana dakı
Pişir kotar Hak hanını arifler tatsın tuzumu


Bidar = Uyanık
Dakı = Dahi , da , de
Dek = Kadar , a kadar
Fehim = Anlama , kavrama
Hicab = Örtü , perde , utanma hali
Kanda = Nerede
Raz = Gizli , sırlı , gizlenen şey
Süz = Yanıp , yakılma
Şerh = Açıklama , anlatma

Sanatın yiğreği çün namaz imiş hoş pişe
Namaz kılan kişide olmaz yavuz endişe

Tanlacak turu gelgil elini suya urgıl
Üç kez salavat vergil ondan bakgıl güneşe

Allah buyruğun tutgıl namazın kılıp gitgil
Namazın kılmayınca zinhar varmagıl işe

Evinde helaline beş vakt namaz öğretgil
Öğüdün tutmaz ise yazığı yoktur boşa

Namaz kılmaz kişinin kazandığı her haram
Bin kızılı var ise birisi gelmez işe

Namaz kılmayana sen müsülmandır demegil
Her dem müsülman olmaz bağrı dönmüştür taşa

Yunus imdi namazın komagıl sen kıla gör
Ansızın ecel erer ömür yetişir başa


Çün = Çünkü , madem ki , ne zaman ki
Pişe = Sanat , iş , meslek
Yiğrek = Daha iyi , üstün

Müsülmanam diyen kişi şartı nedir bilse gerek
Tanrı’nın buyruğun tutup beş vakt namaz kılsa gerek

Tanla durup başın kaldır ellerini suıya daldır
Hem şeytanın boynunu ur hem nefs dahi ölse gerek

Kılar isen tan namazın Hak’la ola hem niyazın
Ahırette izz ü nazın varıp anda bulsa gerek

Öğle namazın kılasın her ne dilersen bulasın
Tamudan azad olasın kullar azad olsa gerek

Ol ikindiyi kılanlar arı dirlik dirilenler
Olardır Hakk’a erenler her dem anlar erse gerek

Akşam durur üç fariza dağca günahın arıda
İyi amellerin sinde şem ü çerağ olsa gerek

Yatsı namazın ol hazır hazırları sever Kadir
İmanın eksiğin bitir iman pişrev olsa gerek

Her kim bu sözden almadı beş vakt namaz kılmadı
Bilin müsülman olmadı ol Tamuya girse gerek

Bildin ise cemaati hazır olanlar cenneti
Ger kahillik kılar isen münafıkan olsa gerek

Görmezmisin Mustafa’yı nice bekledi vefayı
Ümmetçün ol safayı ümmet ona erse gerek

Bekler isen din gayretin vermegil nefse muradın
Yunus Nebi salavatın aşk ile değürse gerek


Azad = Hür , serbest
Değürmek = Ulaştırmak , eriştirmek , bildirmek , duyurmak
Pişrev = Önden giden , lider , öncü
Şem = Mum , kandil
Çerağ = Çıra , ışık
Sin = Mezar , kabir
Tamu = Cehennem

Muhammed’e bir gece Çalab’dan indi Burak
Cebrail aydur hocam Mir’ac’a kığırdı Hak

Aç kendine cihanın Behişt ü didar senin
Seni okur Sübhan’ın ne yatarsın kıl yerağ

Durdu Mir’ac kastına yürüdü abdestine
Secde kıldı dostuna demedi yakın ırak


Gitti Cibril hazreti getirdi Burak atı
Nur’dan idi hil’ati gözü gevher yüzü ak


Kadem bir taşa bastı taş koptu bile vardı
Kalk ya mübarek dedi şöyle kaldı muallak

Taş aydur gelesini bir kadem basasını
Resül eydur gelirim buyurur ise ol Hak


Göklere haber oldu yer gök şadılık doldu
Aydurler Ahmed geldi bezendi sekiz uçmak


Gör Muhammed neyledi gökleri seyr eyledi
Ümmetini topladı Arş’a henüz varacak

Çün geçti felekleri ün geldi kim gel beri
Kaldırdım perdeleri heman cemalime bak

Didarım sana ayan gösterem belli beyan
İn Burak’dan ol yayan Arş’ıma bas bir ayak

Ferişteler geldiler Burak’dan indirdiler
Na’lini döndürdüler ol dem yürüdü yayak

Üveys yerinden durdu Arş’ta nalin döndürdü
Muhammed onu gördü visale döndü firak

Çün dost dosta kavuştu yüz bin kelam danıştı
Ümmetiyçün çalıştı oldur Resül-ü Mutlak

Mir’ac’dan döndü yine geri geldi evine
Geldi gördü kim döşeciği ısıcak

Nice bin yıllık yola bir demde vara gele
Yunus aydur kim ola Muhammed’dir o mutlak

Ümmete ümmet diyen ümmet kaydını yiyen
Eğer ümmeti isen de İslam dinine bak



Burak = Cennet bineği
Ferişte = Melek
Firak = Ayrılık , ayrılma
Hil’at = Eskiden devlet büyüklerinin hediye ettiği süslü elbise , kaftan
Kadem = Ayak , adım , uzunluk ölçüsü
Kayd = Endişe , telaş
Kığırmak = Çağırmak , davet etmek , okumak
Muallak = Havada duran , asılı , boşta
Şad = Sevinç
Üveys = Veysel Karani ( ra )
Visal = Ulaşma , sevgiliye kavuşma

Müslümanlar zamane yatlu oldu
Helal yenmez haram kıymetli oldu


Okunan Kur’an ‘a kulak tutulmaz
Şeytanlar semirdi kuvvetli oldu
;
Haram ile hamır tuttu cihanı
Fesad işler eden hürmetli oldu


Kime kim Tanrı’dan haber verirsen
Kakır başın salar hüccedli oldu


Şakird üstad ile arbede kılar
Oğul ata ile izzetli oldu

Fakirler miskinlikten çekti elin
Gönüller yıkuban heybetli oldu

Tutulmaz oldu Peygamber hadisi
Halayık cümle Hak’dan utlu oldu


Yunus gel aşık isen tevbe eyle
Nasuha tevbe ucu kutlu oldu



Fesad = Kötü , fena , ara bozucu
Halayık = Yaratılmışlar , insanlar
Hamır = Şarap , içki
Nasuh = Bozulması imkansız , bozulmamak üzere yapılan tövbe
Şakird = Talebe , öğrenci
Utlu = Utanır , utangaç
Yatlu = Kötü , fena

İçin dışın murdar iken aşk neylesin senin ile
Gönlün gözü uyur iken aşk neylesin senin ile

Aşıklara yoldaş olup sadıklara yar olmadın
Ölmezden önce ölmedin aşk neylesin senin ile

Dünya gözün rüşen edip gönül gözün kör eyledin
Zulmet dolıcak gönlüne aşk neylesin senin ile


Bize gerçek derviş gerek cihan doldu dava ile
Yalan dava eder isen aşk neylesin senin ile

Dervişliği sanma hemen süret düzmek ile olur
Dilde ise senin işin aşk neylesin senin ile

Yunus Emre hoş dert ile süre gör gel devranını
Doğru yola gitmez isen aşk neylesin senin ile

Sualim var tapuna ey dervişler ecesi
Meşayıh ne buyurur yol haberi nicesi

Vergil suale cevap tutalım olsun sevab
Şule kime gösterir aşk evinin bacası

Evvel kapı şeriat emr ü nehyi bildirir
Yuya günahlarını her bir Kur’an hecesi

İkncisi tarikat kulluğa bel bağlaya
Yolu doğru varana yarlıgaya hocası

Üçüncüsü marifet can gözün gönül açar
Bak mana sarayına Arş’a değin yücesi

Dördüncüsü hakikat ere eksik bakmaya
Bayram ola gündüzü Kadir ola gecesi

Bu şeriat güç olur tarikat yokuş olur
Marifet sarplık durur hakikattır yücesi

Dervişin dört yanında dört ulu kapı gerek
Kancaru bakar ise gündüz ola gecesi

Ona eren dervişe iki cihan keşf olur
Onun sıfatın över ol hocalar hocası

Dört hal içinde derviş gerek siyaset çeke
Menzile ermez kalır yol eri yuvacası

Kırk kişi bir ağacı dağdan indiremeye
Ya bunca mürid muhib sırat nice geçesi

Küfür okun atarken imanın vurma sakın
Yelip sıyasın güçin sebl ola güvecesi


Dört kapıdır kırk makam yüz altmış menzili var
Ona erene açılır vilayet derecesi


Aşık Yunus sözlerin muhal diye söylemez
Mana yüzün gösterir bu şairler kocası


Arş = Göğün dokuzuncu katı , alemlerin en yüksek noktası
Kancaru = Nereye , ne tarafa
Meşayıh = Şeyhler
Muhib = Seven , sevgi besleyen
Mürid = Şeyhe bağlı derviş
Tapu = Huzur , makam , hazret
Vilayet = Tasavvufta sesli zikir yolu
Yalıganmak = Günahı bağışlanmak

Yar yüreğim yar gör ki neler var
Bu halk içinde bize güler var

Ko gülen gülsün Hak bizi bilsin
Gafil ne bilir Hakk’ı sever var

Bu yol uzaktır menzili çoktur
Geçidi yoktur derin sular var

Girdik bu yola aşk ile bile
Gurbetlik ile bizi salar var

Her kim merdane gelsin meydane
Kalmasın cana kimde hüner var

Gözleri giryan ciğeri biryan
Olmuşlar hayran divaneler var

Yunus sen bunda meydan isteme
Meydan içinde merdaneler var


Biryan = Yanmış , kızarmış
Divane = Perişan
Gafil = Gerçekten uzakta olan
Giryan = Ağlayan , ağlayıcı
Menzil = Konak , varılacak yer
Merdane = Yiğit , mert kişi

Aşıklar ortasında sofilik satmayalar
İhlas ile bu aşka riyayı katmayalar

Ya bildiğini eyit ya bir bilenden işit
Teslimlik ucunu tut sözü uzatmayalar

Kur’an kelamım dedi gönüle evim dedi
Gönül ev ıssın bilmez Adem’den tutmayalar

Gönül sındı buludu hem Hakk’a yakın idi
Yine dikerim diye bütünü yırtmayalar

Arif can verir duymaz yalancı mala kıymaz
Yalanıla gerçeği beraber tutmayalar

Kıymetin duyarısan neye değer iş bu dem
Erenlerin manasın almaza satmayalar

Miskin Adem yanıldı Uçmak’da buğday yedi
İşi Hak’dan bilenler şeytandan tutmayalar

Şirin hulklar eylegil tatlı sözler söylegil
Sohbetlerde Yunus’u hergiz unutmayalar


Eyit = Söyle , anlat
Hergiz = Her an
Issı = Sahibi
Şirin hulk = Güzel huy
Sınmak = Kırılmak
Uçmak = Cennet

Hakikatın manasın şerh ile bilmediler
Erenler bu dirliği riya dirilmediler

Hakikat bir denizdir şeriat tır gemisi
Çoklar gemiden çıkıp denize dalmadılar

Bular geldi tapuya şeriat tutdu durur
İçeri girübeni ne varın bilmediler

Şeriat oğlanları bahis dava kılarlar
Hakikat erenleri davaya kalmadılar

Dört kitabı şerh eden asidir hakikatte
Zira tefsir okuyup manasın bilmediler

Yunus ödünü sıdır bu yola geldin ise
Ödleri sıdmayanlar bu yola gelmediler


Asi = İsyan eden
Hakikat = Gerçek , Tasavvuf ta özün özü
Öd = Can
Sıdırmak = Kırdırmak
Şerh = Açıklama , anlatma